Bài viết chuyên ngành

Máy nghiền và máy đập đá vôi cho mỏ cát nhân tạo

Máy nghiền và máy đập đá vôi cho mỏ cát là tổ hợp hai nhóm thiết bị chạy nối tiếp: nhóm đập lo giảm cỡ từ khối đá nổ mìn xuống hạt vào máy, nhóm nghiền lo tạo hạt mịn và bột khoáng. Điểm thường bị bỏ qua là hai nhóm này phải khớp cỡ hạt với nhau, nếu không máy nghiền sẽ quá tải mà tổng năng suất vẫn không tăng.

Máy nghiền và máy đập đá vôi cho mỏ cát nhân tạo
Vật liệu đầu vàoĐá vôi, đá vôi lẫn sét
Cỡ hạt cấp liệu≤ 600 mm ở mỏ
Độ ẩm đầu vào≤ 6%
Độ mịn sản phẩmCát 0-5 mm, bột 200-325 mesh
Quy mô dây30 - 120 t/h

Đặc điểm và yêu cầu kỹ thuật

Đá vôi trong mỏ làm cát thường lẫn sét và đá argil ở tầng trên, hai thứ ảnh hưởng trực tiếp tới khâu đập. Sét làm nghẽn sàng và bết vào hàm đập khi trời mưa, còn đá argil mềm dễ bị nghiền quá mức thành bột, làm tăng hàm lượng hạt mịn ngoài mong muốn.

Độ cứng Mohs của đá vôi chỉ 3-4 nên lực đập cần thiết thấp, nhưng độ mài mòn lại phụ thuộc silic tự do. Mỏ có silic trên 4-5% sẽ làm mòn nhanh búa đập và con lăn, do đó phải chọn vật liệu chế tạo phù hợp ngay từ đầu chứ không chờ đến khi thay phụ tùng mới xử lý.

Nguyên lý và quy trình

  1. Đá nổ mìn cỡ 0-600 mm đổ vào phễu, máy cấp liệu rung đưa đều sang đập hàm sơ cấp.
  2. Đập hàm hạ cỡ về khoảng 80-100 mm, băng tải chuyển sang sàng phân loại sơ bộ để bỏ đất sét và hạt quá nhỏ.
  3. Đập phản kích thứ cấp nghiền tiếp về 0-40 mm; đá argil mềm không nên qua đập nón vì dễ bết buồng đập.
  4. Sàng rung cắt ra các cỡ đá dăm và phần 0-5 mm; phần dưới 0,075 mm được máy tách bột hút riêng.
  5. Đá dăm hạt lớn có thể đưa qua máy tạo cát trục đứng VSI nếu đơn hàng cần thêm cát 0-5 mm.
  6. Phần bột cần bán làm chất độn cho trạm trộn, nhà máy nhựa đường hoặc vôi nông nghiệp được đưa sang máy châu Âu MTW hoặc máy nghiền đứng LM để đạt 200-325 mesh.

Toàn dây nên đặt cảm biến tải trên băng tải chính để tự giảm tốc cấp liệu khi máy nghiền bắt đầu đầy, tránh trường hợp đập chạy hết công suất mà bột ra không kịp.

Phân công thiết bị theo công đoạn
Công đoạnCỡ hạt vào - raThiết bịGhi chú
Đập sơ cấp600 → 80-100 mmĐập hàmXử lý khối lớn, vật liệu mài mòn
Đập thứ cấp100 → 0-40 mmĐập phản kíchHạt đều, tốt cho đá vôi mềm
Tạo cát0-40 → 0-5 mmVSI + sàngKhống chế bột mịn trong cát
Nghiền bột khoáng0-2 mm → 200-325 meshMTW hoặc LMCho trạm trộn, nhựa đường

Cấu hình thiết bị

Công đoạn đập nên chọn theo độ cứng thực tế của mỏ: đá vôi thuần dùng đập phản kích cho hạt đều và chi phí thấp, còn mỏ lẫn tạp cứng thì mới cân nhắc đập nón. Đừng chọn đập nón chỉ vì nghe "bền hơn", vì đá vôi mềm thì lợi ích không bù được giá thành.

Công đoạn nghiền bột dùng máy châu Âu MTW cho dải 80-325 mesh với năng suất trung bình, hoặc máy nghiền đứng LM khi cần công suất lớn kèm sấy. Nếu đơn hàng đòi bột trên 400 mesh, phải chuyển sang máy siêu mịn SCM hoặc LUM. Phụ trợ gồm cấp liệu rung định lượng, sàng hai tầng, máy tách bột, cyclone, lọc túi vải và tủ PLC.

Kinh nghiệm từ dây đã chạy

  • Đặt sàng tách sét trước khi vào đập thứ cấp; đất sét lọt vào sàng sẽ bít lỗ lưới rất nhanh vào mùa mưa.
  • Chọn khe hàm đập theo cỡ máy nghiền nhận được, thường dưới 40-50 mm, thay vì chỉ theo công suất đập.
  • Phần bột dưới 0,075 mm từ khâu sàng là tiền, không phải rác; thu hồi bằng lọc túi vải để bán làm chất độn.
  • Giữ tỷ lệ hạt dẹt thấp bằng máy tạo cát VSI thay vì đập phản kích, vì đập phản kích hay cho hạt dẹt làm giảm độ bền bê tông.

Câu hỏi thường gặp

Mỏ đá vôi làm cát cần mấy cấp đập trước khi vào máy nghiền bột?

Thông thường hai cấp: đập hàm sơ cấp từ 600 mm xuống 80-100 mm, rồi đập phản kích hoặc đập nón thứ cấp xuống 0-40 mm. Máy nghiền bột chỉ nhận dưới 40-50 mm nên khâu đập quyết định năng suất cả dây.

Có thể lấy bột khoáng trực tiếp từ khâu sàng mà không cần máy nghiền không?

Chỉ được phần hạt dưới 0,075 mm sinh ra tự nhiên. Muốn có bột đạt 200-325 mesh ổn định theo đơn hàng thì vẫn phải qua máy nghiền chuyên dụng, vì sàng không tạo thêm hạt mịn.

Đá vôi mềm có nên dùng máy đập nón không?

Không bắt buộc. Đá vôi Mohs 3-4 nên máy đập phản kích cho hạt đều, hình dạng tốt hơn và chi phí thấp hơn. Máy đập nón chỉ đáng dùng khi đá lẫn tạp cứng hoặc mỏ chuyển sang đá silicat.

Làm sao giảm bột mịn thất thoát trong dây mỏ cát?

Bọc kín điểm chuyển tiếp, đặt máy tách bột sau sàng và thu hồi qua lọc túi vải thay vì xả ra ngoài. Phần bột thu được vừa bán làm chất độn, vừa tránh bám bẩn băng tải và mặt bằng mỏ.